Hai dãy số trên chai nhớt trông có vẻ kỹ thuật và khó hiểu, nhưng thực ra chúng đang nói với bạn đúng một thứ: dầu này sẽ xử sự như thế nào khi máy lạnh và khi máy nóng. Hiểu được điều đó, bạn sẽ không bao giờ chọn sai nhớt nữa.
Đọc hiểu con số SAE trước khi so sánh
Trước khi đi vào 5W-30 hay 10W-40, cần hiểu hệ thống phân loại SAE là gì. SAE là viết tắt của Society of Automotive Engineers, tổ chức đặt ra tiêu chuẩn phân loại độ nhớt cho dầu động cơ trên toàn thế giới.
Với nhớt đa cấp như 5W-30 hay 10W-40, con số luôn có dạng XW-Y, trong đó:
- Phần XW là độ nhớt khi lạnh, W là viết tắt của Winter. Con số càng nhỏ thì dầu càng loãng ở nhiệt độ thấp, lưu thông nhanh hơn khi khởi động lạnh. 5W loãng hơn 10W ở điều kiện lạnh.
- Phần Y là độ nhớt khi nóng, đo ở 100 độ C. Con số càng lớn thì màng dầu càng dày và bền ở nhiệt độ vận hành. 40 đặc hơn 30 khi máy đã nóng.
Vậy tóm lại, 5W-30 loãng hơn ở cả hai đầu nhiệt độ so với 10W-40. Còn 10W-40 đặc hơn ở nhiệt độ vận hành nhưng khởi động lạnh chậm hơn một chút so với 5W-30.
Bảng so sánh trực tiếp 5W-30 và 10W-40
|
Tiêu chí |
5W-30 |
10W-40 |
|
Độ nhớt khi lạnh |
Rất loãng, lưu thông nhanh |
Loãng vừa, lưu thông tốt |
|
Độ nhớt khi nóng (100 độ C) |
Thấp hơn, màng dầu mỏng hơn |
Cao hơn, màng dầu dày hơn |
|
Khởi động lạnh |
Tốt hơn |
Tốt |
|
Bảo vệ ở nhiệt độ cao |
Vừa phải |
Tốt hơn |
|
Tiết kiệm nhiên liệu |
Nhỉnh hơn một chút |
Bình thường |
|
Phù hợp nhất |
Ô tô hiện đại, xe tay ga đời mới |
Xe số, ô tô thế hệ cũ hơn, khí hậu nóng |
|
Phổ biến tại Việt Nam |
Ô tô du lịch |
Xe máy, ô tô xăng phổ thông |
Tại sao 5W-30 phổ biến hơn ở ô tô hiện đại?
Xu hướng thiết kế động cơ ô tô từ khoảng 2010 trở lại đây là khe hở giữa các bộ phận ngày càng nhỏ hơn, dung sai chế tạo ngày càng chặt chẽ hơn để tăng hiệu suất và tiết kiệm nhiên liệu. Động cơ có dung sai chặt không cần màng dầu quá dày để lấp đầy khe hở, ngược lại nhớt loãng hơn như 5W-30 sẽ lưu thông nhanh hơn, giảm ma sát hơn và tiết kiệm nhiên liệu hơn trong điều kiện vận hành bình thường.
Thêm vào đó, hầu hết ô tô du lịch hiện đại đều có hệ thống làm mát hiệu quả, giúp kiểm soát nhiệt độ động cơ ổn định hơn. Trong điều kiện đó, màng dầu của 5W-30 là đủ để bảo vệ các bề mặt kim loại mà không cần đến 10W-40.
Tuy nhiên, nhiều hãng xe Nhật và Hàn đời từ 2005 trở về trước, hoặc xe có dung tích xy lanh lớn và chạy nhiều trong điều kiện tải nặng, vẫn được khuyến nghị dùng 10W-40 vì cấu tạo động cơ của các thế hệ này phù hợp hơn với màng dầu dày.
=> Đọc thêm: Honda Wave Alpha nên thay nhớt gì? Bí quyết giữ máy bền 10 năm
Còn xe máy thì sao, 5W-30 hay 10W-40?
Đây là điểm khác biệt quan trọng nhất mà nhiều người bỏ qua: đa phần xe máy tại Việt Nam phù hợp với 10W-40 hơn là 5W-30, và lý do xuất phát từ đặc điểm cấu tạo lẫn điều kiện vận hành.
Xe số và xe côn tay 4 thì dùng chung một lượng dầu cho động cơ, hộp số và ly hợp. Hộp số và ly hợp cần màng dầu đủ dày để chịu tải ma sát cao, trong khi 5W-30 được thiết kế chủ yếu cho động cơ ô tô không có ly hợp ướt. Dùng 5W-30 cho xe số có thể khiến ly hợp bị trơn trượt và hộp số chóng hao mòn.
Sản phẩm Star 2 API SL và Star 4 API SN của Hoá Dầu SSO tương thích tuyệt đối với các dòng xe số tại Việt Nam, dung tích linh hoạt 800ml và 1L phù hợp với mọi nhu cầu.
Sản phẩm Star Scooter dành cho dòng xe tay ga với chỉ số SAE linh hoạt 10W30 và 10W40, dung tích 800ml phù hợp với nhu cầu của mọi dòng xe tay ga, từ SH, Air Blade, Grande, Vario...
Thêm vào đó, nhiệt độ vận hành của xe máy tại Việt Nam thường cao hơn ô tô vì hệ thống làm mát đơn giản hơn, cộng với thói quen đứng chờ đèn đỏ lâu và kẹt xe kéo dài. Trong điều kiện đó, màng dầu dày của 10W-40 bảo vệ máy tốt hơn đáng kể.
5W-30 phù hợp cho xe máy trong trường hợp nào? Chủ yếu là xe tay ga đời mới có tiêu chuẩn Euro 4 trở lên, động cơ được thiết kế và khuyến nghị cụ thể dùng 5W-30 trong sách hướng dẫn sử dụng. Nếu sách xe của bạn ghi 5W-30 thì dùng 5W-30, còn nếu không ghi rõ thì mặc định chọn 10W-40 cho xe máy là an toàn hơn.
Sản phẩm SSO cho từng loại xe và từng độ nhớt
SSO hiện không có sản phẩm 5W-30, vì danh mục nhớt SSO tập trung vào phân khúc phổ thông đến trung cấp phù hợp với điều kiện vận hành tại Việt Nam. Thay vào đó, SSO có đầy đủ dòng 10W-40 cho cả xe máy lẫn ô tô xăng.
Với xe số và xe côn tay 4 thì (10W-40):
Dòng SSO STAR 2 (API SL, JASO MA2) và SSO STAR 4 (API SN, JASO MA2) đều có độ nhớt 10W-40 phù hợp. STAR 4 là lựa chọn nâng cấp với tiêu chuẩn API SN cao hơn, bảo vệ tốt hơn trong điều kiện nhiệt độ cao.
Với xe tay ga (10W-40):
SSO STAR SCOOTER 10W-40 (API SN) được phát triển riêng cho xe tay ga, không có phụ gia JASO MA dành cho ly hợp ướt như xe số mà thay bằng công thức phù hợp hơn với hộp số tự động. Đây là điểm phân biệt quan trọng: không nên dùng nhớt xe số cho xe tay ga và ngược lại.
Với ô tô xăng (10W-40):
SSO PREMIUM STAR 4L (SAE 10W-40, API SN) là dòng nhớt ô tô xăng chất lượng cao của SSO, dành riêng cho động cơ ô tô 4 thì chạy xăng hoạt động trong điều kiện nhiệt độ làm việc cao. Với API SN, đây là tiêu chuẩn đủ tốt cho phần lớn ô tô xăng phổ thông tại Việt Nam đời từ 2010 trở về trước đến xe hiện đại. Đọc thêm tại bài viết: Tại sao nên chọn Premium Star 10W‑40 cho xe ô tô của bạn?. Xem chi tiết sản phẩm Premium Star trên website. Mua hàng qua ZALO OA tại đây.
Lưu ý: nếu xe ô tô của bạn được nhà sản xuất khuyến nghị cụ thể dùng 5W-30, nên tuân theo khuyến nghị đó và chọn sản phẩm 5W-30 từ thương hiệu phù hợp thay vì dùng 10W-40.
Điều kiện khí hậu Việt Nam ảnh hưởng đến việc chọn độ nhớt như thế nào?
Đây là yếu tố mà nhiều tài liệu nước ngoài không đề cập đủ khi khuyến nghị về 5W-30 hay 10W-40. Khí hậu Việt Nam, đặc biệt tại miền Nam và các đô thị lớn, có nhiệt độ trung bình cao hơn nhiều so với các thị trường mà hầu hết tiêu chuẩn nhớt được phát triển.
Khi nhiệt độ môi trường cao, động cơ khởi động đã ở trạng thái ấm hơn, phần lợi thế của 5W so với 10W trong buổi sáng lạnh gần như không còn ý nghĩa. Trong khi đó, phần bất lợi của nhớt loãng 5W-30 ở nhiệt độ vận hành cao lại rõ hơn so với 10W-40.
Tóm lại, trong điều kiện khí hậu nóng ẩm quanh năm như ở miền Nam Việt Nam, 10W-40 là lựa chọn an toàn và thực tế hơn cho xe máy và các dòng ô tô không yêu cầu bắt buộc 5W-30 theo khuyến nghị nhà sản xuất.
Ở miền Bắc vào mùa đông, hoặc với các dòng xe ô tô hiện đại được thiết kế cụ thể cho 5W-30, lợi thế khởi động lạnh của 5W mới thực sự phát huy tác dụng.
=> Đọc thêm: Bao lâu thay nhớt xe máy 1 lần? Sự thật ít ai biết
Tôi có thể dùng nhớt ô tô 10W-40 cho xe máy không?
Đây là câu hỏi rất nhiều người tự hỏi, đặc biệt khi thấy nhớt ô tô dung tích lớn có giá rẻ hơn tính theo lít. Câu trả lời là không nên, và lý do kỹ thuật rõ ràng hơn bạn nghĩ.
Nhớt ô tô thường chứa phụ gia giảm ma sát để tối ưu hiệu suất nhiên liệu. Phụ gia này rất có lợi cho động cơ ô tô vì ô tô không có ly hợp ướt. Nhưng với xe số hay xe côn tay, phụ gia giảm ma sát sẽ làm giảm hệ số ma sát của ly hợp, dẫn đến ly hợp bị trơn, xe mất lực kéo và trong trường hợp nặng hơn là hỏng ly hợp.
Đây cũng chính là lý do tiêu chuẩn JASO MA và JASO MA2 ra đời: để phân biệt rõ nhớt dành cho xe số có ly hợp ướt, không chứa phụ gia giảm ma sát. Khi mua nhớt cho xe số, hãy luôn kiểm tra chai nhớt có ghi JASO MA hoặc JASO MA2 hay không, bất kể thương hiệu nào.
SSO PREMIUM STAR 4L là nhớt ô tô xăng (không có ký hiệu JASO MA), vì vậy sản phẩm này chỉ phù hợp cho ô tô, không dùng cho xe số hay xe côn tay.
Câu hỏi thường gặp
H: Xe tôi dùng 10W-40 từ trước đến nay, có thể đổi sang 5W-30 không?
T: Nếu sách hướng dẫn xe cho phép cả hai loại, hoàn toàn được. Nếu sách chỉ ghi 10W-40, không nên tự ý đổi vì động cơ được thiết kế với khe hở phù hợp cho màng dầu dày hơn. Dùng 5W-30 trên những xe như vậy có thể không đủ bảo vệ khe hở lớn, dẫn đến tiêu hao dầu nhanh hơn và mài mòn sớm hơn.
H: 5W-30 có tiết kiệm xăng hơn 10W-40 thật không?
T: Có, nhưng mức chênh lệch rất nhỏ, thường khoảng 1 đến 2% theo các nghiên cứu thực tế. Ở điều kiện lái xe bình thường tại Việt Nam, sự khác biệt này gần như không cảm nhận được ở bình xăng. Tiết kiệm nhiên liệu từ nhớt loãng hơn chỉ phát huy đáng kể trong điều kiện kiểm tra tiêu chuẩn hóa trong phòng thí nghiệm, không phải trên đường thực tế.
H: Ô tô đời mới bắt buộc phải dùng 5W-30 không?
T: Không phải tất cả. Quy định này tùy nhà sản xuất và từng model. Nhiều xe Toyota, Honda, Mazda đời 2015 đến 2022 có thể dùng cả 5W-30 hoặc 0W-20 tùy điều kiện, trong khi một số xe Hàn đời cũ vẫn dùng 10W-40. Cách duy nhất chính xác là mở sách hướng dẫn sử dụng xe của bạn ra xem, hoặc hỏi hãng dịch vụ chính hãng.
H: SSO PREMIUM STAR 10W-40 phù hợp với những xe ô tô nào?
T: SSO PREMIUM STAR (SAE 10W-40, API SN) phù hợp với ô tô con chạy xăng 4 thì, đặc biệt tốt với các dòng xe Nhật, Hàn đời từ 2005 đến khoảng 2018, và cả các đời mới hơn nếu nhà sản xuất khuyến nghị 10W-40 hoặc cho phép dùng loại này. Không dùng cho xe máy. Xem sản phẩm tại đây.
Tóm lại: chọn 5W-30 hay 10W-40?
-
Xe máy số và côn tay: Luôn dùng 10W-40 với tiêu chuẩn JASO MA hoặc JASO MA2. Không dùng 5W-30 và không dùng nhớt ô tô.
-
Xe tay ga: Dùng nhớt dành riêng cho tay ga, SSO có STAR SCOOTER 10W-40 (API SN) phù hợp. Chỉ dùng 5W-30 nếu sách xe khuyến nghị cụ thể.
-
Ô tô xăng đời cũ đến 2015: 10W-40 là lựa chọn phù hợp và an toàn. SSO PREMIUM STAR 4L (10W-40, API SN) đáp ứng tốt cho phân khúc này.
-
Ô tô xăng hiện đại từ 2015 trở lên: Kiểm tra sách xe. Nếu ghi 5W-30 hoặc 0W-20 thì dùng đúng loại đó.
-
Tại điều kiện khí hậu nóng ẩm miền Nam Việt Nam, 10W-40 chiếm ưu thế hơn 5W-30 cho hầu hết xe phổ thông vì màng dầu dày hơn, bảo vệ tốt hơn trong điều kiện nhiệt độ cao.
